دادورزی: معاون سوادآموزی اداره‌کل آموزش و پرورش استان بوشهر، در نشست خبری دوشنبه‌های پاسخ‌گویی مدیران که ۸ دی ماه ۱۴۰۴ با حضور خبرنگاران در سالن کنفرانس خبرگزاری ایرنا برگزار شد، گفت:استان ما به‌عنوان یکی از ۵ استان باسواد کشور برآورد شده است و ارزیابی‌های انجام‌شده نیز این موضوع را تأیید می‌کند. در حال حاضر قریب به ۱۵۰ نفر چهره موفق سوادآموزی در استان داریم؛ منظور از چهره موفق، افرادی هستند که حداقل سطح سواد پایه را کسب کرده‌اند، یعنی کسانی که تا دیروز از نعمت سواد محروم بودند.

بهرام بهنام‌نیا، افزود: در جمعیت زیر دیپلم، ما چهره‌های موفقی داریم که امروز دارای مدرک دیپلم، کارشناسی، کارشناسی ارشد و حتی دکتری هستند. تعداد زیادی از این عزیزان اکنون استاد دانشگاه، کارمند دستگاه‌های اجرایی و یا کارآفرین‌اند. ما سوادآموزی داریم که امروز هم کارمند بهزیستی است و هم کارآفرین. در شهرستان کنگان نیز خواهر بزرگواری را داریم که دارای دکترای تخصصی است و امروز به‌عنوان استاد دانشگاه فعالیت می‌کند و از افتخارات حوزه سوادآموزی استان محسوب می‌شود.

بهنام‌نیا همچنین گفت: در بعد بین‌المللی نیز سازمان علمی یونسکو در حوزه آموزش، به‌ویژه آموزش بزرگسالان و بازماندگان از تحصیل، فعالیت‌هایی را پیگیری می‌کند که تاکنون ۶ مدال به جمهوری اسلامی ایران در حوزه سوادآموزی اختصاص داده شده است. البته با توجه به پیشرفت‌هایی که در دنیا صورت گرفته، امروز دیگر صرف خواندن و نوشتن به‌تنهایی باسوادی محسوب نمی‌شود، بلکه خواندن و نوشتن ابزار باسوادی است و فرد باسواد باید حداقل این مهارت‌ها را داشته باشد.

معاون سوادآموزی اداره کل آموزش و پرورش استان بوشهر اظهار داشت: انتظار ما این است که با توجه به تأکید مقام معظم رهبری مبنی بر اینکه حتی یک فرد بی‌سواد نیز نباید در جامعه وجود داشته باشد، بتوانیم پوشش ۲ درصد باقی‌مانده بی‌سوادان را نیز محقق کنیم؛ هرچند این کار به دلیل پراکندگی جمعیت و هزینه‌بر بودن، دشوار است. انتظار ما از شما به‌عنوان بازوان سوادآموزی این است که این افراد شناسایی و معرفی شوند و در ترغیب آن‌ها برای حضور در کلاس‌ها کمک شود تا در آینده‌ای نزدیک استان بوشهر به‌عنوان اولین استان کاملاً باسواد کشور معرفی شود.

• پیوند سواد با مهارت‌های زندگی

بهرام بهنام‌نیا بیان داشت: رویکرد جدید ما پیوند سواد با مهارت‌های زندگی است، چراکه تجربه نشان داده ترکیب سواد با مهارت‌های زندگی موجب افزایش علاقه‌مندی، تثبیت و تعمیق یادگیری در سوادآموزان می‌شود. با توجه به وجود برخی آسیب‌های اجتماعی و ارتباط مستقیم سوادآموزی با خانواده‌ها و اولیای دانش‌آموزان، این حوزه می‌تواند مرجعی برای آموزش مهارت‌های زندگی با هدف پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی باشد که این موضوع در برنامه‌های امسال ما قرار دارد.

بهنام‌نیا گفت: رویکرد جدید دیگر، تبدیل سوادآموزی از حالت عرضه‌محور به تقاضامحور است. در همین راستا، مدارس ابتدایی به‌عنوان پایگاه‌های سوادآموزی تعیین شده‌اند. سهم استان در کشور ۳۳ پایگاه است که مدیران مدارس در شیفت دوم به‌عنوان مدیر پایگاه، نظارت و پیگیری کلاس‌های آموزشی را بر عهده خواهند داشت تا کیفیت‌بخشی به فعالیت‌ها محقق شود.

وی افزود: در همین راستا و با تأکید بر کیفیت‌بخشی، پنج طرح بومی استانی برای سوادآموزان تدوین شده است که هم در بخش آموزش و هم در بخش پرورشی و فرهنگی اجرا خواهد شد. یکی از این برنامه‌ها توانمندسازی آموزش‌دهندگان و آشنایی آنان با روش‌های نوین آموزش بزرگسالان است. برنامه دیگر، برگزاری رقابت سالم و تخصصی بین نیروها در قالب جشنواره برترین تدریس در حوزه آموزش بزرگسالان است.

• برگزاری برنامه‌های ملی برای ایجاد انگیزه در سوادآموزان

بهنام‌نیا گفت: برای ایجاد انگیزه در سوادآموزان نیز مسابقات علمی، مسابقات فرهنگی ویژه ماه مبارک رمضان با عنوان «طرح معراج» و همچنین برنامه فرهنگی از عید قربان تا غدیر با محوریت فرهنگ غدیر برگزار خواهد شد. از دیگر برنامه‌های ملی می‌توان به طرح «نماز، کلید بهشت» اشاره کرد که در حوزه آموزشی اجرا می‌شود.

وی بیان داشت: در حوزه سوادآموزی، فعالیت‌ها شامل آموزش اولیه و همچنین فعالیت‌های بعد از سوادآموزی است. پس از یادگیری خواندن و نوشتن، مرحله تحکیم و تثبیت سواد در برنامه قرار دارد که طی آن سوادآموزان حداقل ۱۲ عنوان کتاب با موضوع مهارت‌های زندگی، فرهنگی، بهداشتی و اقتصادی مطالعه می‌کنند. هدف از این برنامه، قرار گرفتن افراد در چرخه تداوم آموزش و جلوگیری از بازگشت مجدد به بی‌سوادی است.

معاون سوادآموزی اداره‌کل آموزش و پرورش استان بوشهر، گفت: بر اساس آمار رسمی، استان بوشهر ۳۴ هزار نفر بی‌سواد در گروه سنی ۱۰ تا ۴۹ سال دارد. البته در حال حاضر پالایش و راستی‌آزمایی آمارها در حال انجام است و بر اساس برخی مراجع آماری که در اختیار داریم، برآورد ما نشان می‌دهد این عدد بسیار کمتر از آمار اعلام‌شده است و حدود ۴ هزار نفر برآورد می‌شود. بخشی از افراد معرفی‌شده آموزش‌ناپذیر هستند و در برخی موارد نیز ممکن است در زمان سرشماری، افراد به‌اشتباه بی‌سواد معرفی شده باشند؛ با این حال آمار رسمی همان ۳۴ هزار نفر است.

بهرام بهنام‌نیا اظهار داشت: در حوزه برنامه‌های آموزشی، از تمامی روش‌ها استفاده می‌شود؛ از آموزش فردبه‌فرد گرفته تا آموزش‌های متفرقه و همچنین استفاده از ظرفیت افراد باسواد خانواده‌ها برای آموزش این عزیزان. تمامی شرایط لازم فراهم شده تا یک فرد بزرگسال بتواند در زمان فراغت خود آموزش ببیند و این آموزش‌ها با امکاناتی که دولت فراهم کرده، به‌صورت کاملاً رایگان ارائه می‌شود.

بهنام‌نیا گفت: در بحث باسوادی روستاها، ثبت‌نام‌ها از ابتدای دی‌ماه آغاز شده و سهم استان در سال جاری حدود ۷۰۰ نفر بوده است که تاکنون ۸۰ درصد آن پوشش داده شده است. با توجه به اینکه تا ۲۰ دی‌ماه فرصت ثبت‌نام وجود دارد، پیش‌بینی می‌شود صددرصد سهم اختصاص‌یافته به استان پوشش داده شود.

• فاصله باسوادی بین شهر و روستا در استان بوشهر به یک درصد رسیده است

بهنام‌نیا بیان داشت: نکته مهم، فاصله باسوادی بین شهر و روستا است. با توجه به اینکه باسوادی روستاها و آبادی‌ها همواره جزو اولویت‌های اصلی بوده، خوشبختانه فاصله باسوادی بین شهر و روستا در استان بوشهر به یک درصد رسیده است؛ در حالی که این فاصله در گذشته ۲۶ درصد بوده و این موضوع از افتخارات و نتایج توجه دولت به مناطق روستایی است.

وی گفت: از جمله عوامل مؤثر در بی‌سوادی می‌توان به بی‌سوادی پدران و همچنین مسائل اقتصادی اشاره کرد؛ به‌ویژه در روستاها که افراد ناچار بوده‌اند برای کمک به خانواده وارد بازار کار شوند. این موضوع باعث شده در گروه‌های سنی بالاتر همچنان با پدیده بی‌سوادی مواجه باشیم.

بهنام‌نیا افزود: بیشترین درصد باسوادی استان مربوط به شهرستان‌های بوشهر، دیلم و گناوه است و کمترین درصد باسوادی، هرچند با اختلاف اندک، مربوط به شهرستان‌های کنگان، عسلویه، دیر و دشتی است.

معاون سوادآموزی اداره کل آموزش و پرورش استان بوشهر، گفت: در زندان نیز برنامه‌های سوادآموزی اجرا می‌کنیم. به‌منظور آموزش افرادی که در زندان حضور دارند، مرکز یادگیری محلی در داخل زندان ایجاد شده است. در این مرکز، زندانیان آموزش سواد، مهارت‌های زندگی و مهارت‌های شغلی را فرا می‌گیرند تا پس از آزادی، حداقل تغییرات مثبتی در روند زندگی آنان ایجاد شود.

• استفاده از ظرفیت زندانیان باسواد در جهت آموزش به زندانیان محروم از سواد

بهرام بهنام‌نیا افزود: در حوزه آموزش‌دهندگان، از ظرفیت خود زندانیان باسواد و همچنین کارکنان مستقر در زندان استفاده می‌کنیم. افرادی که دارای سواد هستند، مسئولیت آموزش زندانیان محروم از سواد را بر عهده دارند. این طرح از جمله برنامه‌های موفق بوده که در سطح کشور نیز مورد تأیید قرار گرفته است.

وی ادامه داد: برای این افراد همانند سایر سوادآموزان، پرونده آموزشی تشکیل شده، اطلاعات آنان در سامانه ثبت می‌شود و مدرک رسمی دریافت می‌کنند. در حال حاضر، دوره‌های انتقال و تحکیم سواد نیز برای این عزیزان برگزار می‌شود. همچنین یک کتابخانه ویژه برای زندانیان کم‌سواد و بی‌سواد تجهیز شده است تا بتوانند از منابع مکتوب استفاده کنند.

بهرام بهنام‌نیا بیان داشت: با توجه به شرایط خاص زندان و محدودیت رفت‌وآمد افراد خارج از مجموعه، تصمیم گرفته شد آموزش‌هایی به خود زندانیان ارائه شود تا آنان نیز بتوانند به‌عنوان آموزش‌دهنده، سایر زندانیان کم‌سواد و بی‌سواد را آموزش دهند.

بهنام نیا گفت: در سال‌های گذشته، پرداخت‌ها به آموزش‌دهندگان بر اساس نتیجه قبولی انجام می‌شد، اما امسال تمامی آموزش‌دهندگان به‌صورت ساعتی به‌کارگیری شده‌اند و به ازای ساعات فعالیت، حق‌الزحمه دریافت می‌کنند.

وی گفت: در خصوص تأمین اعتبار، بودجه مستقلی برای این بخش وجود ندارد و هزینه‌ها از محل بودجه آموزش و پرورش و متناسب با میزان فعالیت انجام‌شده پرداخت می‌شود. میزان پرداخت‌ها در سال‌های مختلف متفاوت بوده است. امسال با توجه به اینکه کلاس‌ها از ابتدای دی‌ماه آغاز شده، تاکنون پرداختی انجام نشده است.

معاون سوادآموزی اداره کل آموزش و پرورش استان بوشهر گفت: در سال گذشته، مجموع قبولی‌ها حدود ۲۵۰ نفر بوده و به ازای هر نفر قبولی، مبلغ ۲ میلیون و پانصد هزار تومان پرداخت شده است. با توجه به سخت‌گیری در فرآیند ارزیابی و امتحانات، این تعداد حدود ۴۰ درصد از کل شرکت‌کنندگان در آزمون‌ها را شامل می‌شود.